https://wp.me/p6xuBy-WsS
حقوق بشر در ایران ـ امروز چهارشنبه ۲۱آبان ماه ۱۴۰۴، وضعیت آلودگی هوا در خوزستان، جان شهروندان را به خطر انداخته است.
به گزارش حقوق بشر در ایران به نقل از تسنیم، روز سه شنبه ۲۰ آبان ماه ۱۴۰۴، سامانه پایش کیفی هوای کشور نشان میدهد، هوای ۱۹ شهرستان در استان خوزستان آلوده است که از این تعداد، هوای سوسنگرد در وضعیت بسیار ناسالم قرار گرفته و مصیب رفیعیپور، مدیر امور بیماریها و مراکز تشخیصی درمانی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز اعلام کرد که طی ۲۴ ساعت، ۱ هزار ۱۰۰نفر در این شهرستان بر اثر آلودگی هوا به مراکز درمانی مراجعه کردهاند.
مدیر امور بیماریها و مراکز تشخیصی درمانی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اعلام کرد: ۱ هزار و ۱۰۰ نفر در ۲۴ ساعت منتهی به ۸ صبح روز گذشته ۱۹ آبان ماه ۱۴۰۴، با بروز علائم قلبی، تنفسی و غیرعفونی به مراکز درمانی این استان مراجعه کردند.
براساس این گزارش، با توجه اعلام سامانه پایش کیفی هوای کشور، طی ۲۴ ساعت گذشته منتهی به ساعت ۸ صبح ۲۰ آبان ماه ۱۴۰۴، بر اساس اندازهگیری ذرات معلق به میزان ۲.۵ میکرون، وضعیت هوای سوسنگرد با شاخص ۲۰۶ میکروگرم بر مترمکعب در وضعیت بسیار ناسالم قرار دارد.
همچنین، شهر اهواز مرکز استان خوزستان هم با شاخص ۱۹۵، آغاجاری ۱۶۶، اندیمشک ۱۵۸، باغملک ۱۵۶، بهبهان ۱۷۴، خرمشهر ۱۶۴، دزفول ۱۶۰، شادگان ۱۶۷، شوشتر ۱۷۳، ماهشهر ۱۸۰، ملاثانی و هویزه ۱۸۳ در وضعیت ناسالم و قرمز قرار دارند.
در ادامه نیز، شهر آبادان با شاخص ۱۰۵، امیدیه۱۲۸، شوش ۱۱۰، لالی ۱۴۳، هفتکل ۱۰۹ و هندیجان ۱۰۷ در وضعیت ناسالم برای گروههای حساس ناسالم اعلام شد. در این مدت وضعیت هوا در شهرهای اندیکا، ایذه، دزپارت، رامشیر و رامهرمز به علت نبود آلودگی، قابل قبول گزارش شده است.
لازم به ذکر است، وجود صنایع آلاینده در خوزستان از جمله نفت، گاز، پتروشیمی، فولاد، نیشکر و… موجب شده تا میزان آلایندگی در نقاط شهری و روستایی خوزستان بالا باشد که موجب بروز مشکلات بهداشتی و زیست محیطی برای ساکنان شده است.
افراد مبتلا به بیماری قلبی یا ریوی، سالمندان و کودکان در شرایطی که هوا ناسالم است، باید از فعالیتهای طولانی یا سنگین خارج از منزل خودداری کنند و سایر افراد نیز باید این گونه فعالیتها را کاهش دهند.
براساس طبقهبندی پنجگانه صورت گرفته در شاخص کیفیت هوا (AQI) از عدد صفر تا ۵۰هوا پاک، ۵۱ تا ۱۰۰ هوا قابل قبول، ۱۰۱ تا ۱۵۰ هوا ناسالم برای گروههای حساس، ۱۵۱ تا ۲۰۰ هوا ناسالم برای همه گروهها، ۲۰۱ تا ۳۰۰ هوا بسیار ناسالم و ۳۰۱ تا ۵۰۰ شرایط کیفی هوا خطرناک است.
سند ۲۰۳۰ برای توسعه پایدار، که توسط یونسکو نیز مورد تأکید است، شامل مجموعهای از اهداف از جمله سلامت و محیطزیست است. مثلاً:
-
هدف ۳ («سلامت خوب و زندگی سالم») – کاهش مرگومیر ناشی از آلودگی هوا بخشی از آن است.
-
هدف ۱۱ («شهرها و جوامع پایدار») – تضمین کیفیت هوای مناسب در شهرها یکی از شاخصهاست.
-
هدف ۱۳ («اقدام فوری در زمینه آبوهوا») – کاهش آلودگی هوا و گردوغبار بخشی از سازگاری با تغییرات اقلیمی است.
-
همچنین، مطابق قطعنامهای از مجمع عمومی سازمان ملل در سال ۲۰۱۷، کشورهای منطقه مأمور به «اقدام مناسب برای کاهش عوامل اصلی طوفانهای گردوخاک در منطقه» شدند.
شکافها و چالشها
-
با وجود قوانین مانند قانون هوای پاک ایران (مصوب ۱۳۹۶/۱۳۹۷) که بهمنظور کنترل منابع آلودگی (صنایع، سوخت، خودروها) تصویب شده است.
-
ولی از منظر محلی (استان خوزستان) هنوز وضعیت آلودگی بسیار بالاست؛ یعنی تحقق شاخصهای کیفیت هوا که برای اهداف سند ۲۰۳۰ معین هستند، بهمراتب تحقق نیافتهاند.
-
مشکل گردوغبار، صنایع پرآلاینده، سوختهای نامطلوب، و ضعف امکانات پایش و کنترل محلی از جمله موانع جدی هستند.
-
مطالعهای نشان میدهد که تطبیق قوانین محیطزیستی ایران با اهداف توسعه پایدار دارای «شکاف قابل توجه» است، بهویژه در حوزههای «اقدام اقلیمی»، «توانمندسازی جامعه» و «حکمرانی مشارکتی».
نتیجهگیری
در استان خوزستان، وضعیت آلودگی هوا «با استانداردهای بینالمللی مرتبط با سند ۲۰۳۰» فاصله دارد. اگر هدف بخواهد برآورده شود که «هوای پاک برای همه» فراهم باشد – و مرگومیر و عوارض سلامت ناشی از آلودگی کاهش یابد – لازم است:
-
اقدامات فوری محلی برای کاهش منابع آلودگی (صنعت، سوخت، خودرو) انجام شود،
-
برنامه های خاص مقابله با گردوغبار و طوفانهای گردوخاک تدوین شود،
-
پایش کیفیت هوا بهبود یابد و دادهها بهصورت شفاف منتشر شوند،
-
ارتقای سطح مشارکت جامعه محلی و نهادهای استانی در سیاستگذاری محیطزیستی پیگیری شود.
