بازداشت ۳۵ شهروند توسط نیروهای امنیتی

حقوق بشر در ایران ـ امروز سه شنبه ۳۰ دی ماه ۱۴۰۴، ماموران امنیتی ـ انتظامی در دهگلان، مریوان، کامیاران، مشهد، کرج، مهاباد، تهران، جوانرود، سنندج، گیلانغرب، سردشت، ارومیه، کانی‌دینار، لومار، فولادشهر و گرگان، دستکم ۳۵ تن از شهروندان را دستگیر کردند. 

به گزارش حقوق بشر در ایران، طی روزهای اخیر، رسول فتحی، پوریا علیزاده، پیشوا صالحی، دانیال ندیمی، سینا علیشاهی، حسین نیک‌سرشت، سینا نیک‌سرشت، عثمان مزین، شیما قوشه، سینا نظری، محمد هجرانی، کامران مرادی، آرام سعیدیان، یحیی درویشی، ماهان اعظمی، محمد مارابی، آراز صبوری، آرتین ندیمی، ماردین ندیمی، فواد عنایتی، شهرزاد رضایی، مرضیه مرادویسی، عطیه گلچینی، خبات امیری، کژال وطن‌پور، اشکان کلکی، نوید عبداللهی، محمد جاودان، ایرج رحیم‌زاده، جلیل مرادی، جهانگیر احمدی بابادی، صادق احمدی بابادی، علی صالحی‌وند، احسان حقدادی و غزال وکیلی، توسط نیروهای امنیتی ـ انتظامی، بازداشت شدند.  

براساس این گزارش، جملگی این افراد، پس از انتقال به بازداشتگاههای امنیتی، از حقوف اولیه یک متهم برای دسترسی به وکیل و سایر حقوق شهروندیشان محروم هستند. 

در ادامه این گزارش، لیست کامل افراد دستگیر شده به همراه جزئیات این افراد می آید؛ 

۱) حقوق فرد در زمان دستگیری

اسناد مرتبط:
ماده ۹ میثاق حقوق مدنی و سیاسی و مفاد ۳ و ۹ اعلامیه جهانی حقوق بشر

• حق آزادی و امنیت شخصی؛ ممنوعیت بازداشت خودسرانه

• حق آگاهی فوری از علت بازداشت و هرگونه اتهام (به زبانی قابل فهم)

• حق اطلاع خانواده یا شخص مورد اعتماد از بازداشت

• حق دسترسی سریع به مرجع قضایی مستقل

• حق اعتراض به قانونی بودن بازداشت (حق دادخواهی سریع)

• منع استفاده از زور، تحقیر، تهدید یا خشونت در حین دستگیری

۲) حقوق فرد در دوره بازجویی

اسناد مرتبط:
ماده ۷ و ۱۰میثاق حقوق مدنی و سیاسی و کنوانسیون منع شکنجه (CAT) و قواعد نلسون ماندلا

• منع مطلق شکنجه و رفتار یا مجازات ظالمانه، غیرانسانی یا تحقیرآمیز

• حق سکوت و خودداری از پاسخ به پرسش‌ها

• حق دسترسی به وکیل از ابتدای بازداشت

• ممنوعیت اجبار به اقرار؛ هر اعتراف تحت فشار فاقد اعتبار است

• حق برخورد انسانی و حفظ کرامت ذاتی انسان

• حق دسترسی به خدمات پزشکی در صورت نیاز

۳) حقوق فرد در مرحله بازپرسی

اسناد مرتبط:
ماده ۱۴ اعلامیه جهانی حقوق بشر و اصول دادرسی منصفانه سازمان ملل

• اصل برائت (بی‌گناهی تا اثبات جرم در دادگاه صالح)

• حق حضور و مشورت مؤثر با وکیل

• حق اطلاع دقیق و کامل از اتهامات

• حق ارائه دفاعیات و ادله

• حق عدم تبعیض در روند رسیدگی

• ممنوعیت بازداشت طولانی‌مدت بدون تفهیم رسمی اتهام

۴) حقوق فرد در زمان تفهیم اتهام

اسناد مرتبط:
ماده ۱۴ میثاق بین المللی حقوق مدنی، سیاسی، اجتماعی و ماده ۱۱ اعلامیه جهانی حقوق بشر

• حق تفهیم سریع، روشن و رسمی اتهام

• حق اطلاع از ادله اتهام

• حق زمان و امکانات کافی برای تهیه دفاع

• حق محاکمه عادلانه و علنی در دادگاهی مستقل و بی‌طرف

• حق تجدیدنظرخواهی از رأی دادگاه

۵) حقوق ویژه کودکان و نوجوانان

اسناد مرتبط:
کنوانسیون حقوق کودک

• بازداشت کودکان فقط به‌عنوان آخرین راه‌حل و برای کوتاه‌ترین زمان ممکن

• حق حضور والدین یا سرپرست قانونی و وکیل

• تفکیک محل نگهداری کودکان از بزرگسالان

• تمرکز بر اصلاح، آموزش و بازپروری، نه مجازات

۶) ضمانت‌های کلیدی بین‌المللی

• هرگونه اعتراف تحت شکنجه یا اجبار باطل است

• بی‌خبری طولانی‌مدت از سرنوشت بازداشتی مصداق ناپدیدسازی قهری است

• نقض سیستماتیک این حقوق می‌تواند مسئولیت بین‌المللی دولت را به‌دنبال داشته باشد

جمع‌بندی کوتاه

از منظر اسناد بین‌المللی حقوق بشر، بازداشت بدون حکم، بی‌خبری، محرومیت از وکیل، اعتراف اجباری و شکنجه همگی نقض فاحش حقوق بنیادین انسان محسوب می‌شوند و هیچ شرایطی حتی امنیتی، توجیه‌کننده آن‌ها نیست. 

Please follow and like us: