By حقوق بشر در ایران 
https://wp.me/p6xuBy-xRt
حقوق بشر در ایران ـ امروز پنجشنبه ۲۵ خرداد ماه ۱۴۰۲، تالاب هورالعظیم که از جمله جاذبه های زیست محیطی و از منابع تامین آب استان خوزستان در خطر خشکی کامل قرار دارد.
به گزارش حقوق بشر در ایران به نقل از ایلنا، امروز پنجشنبه ۲۵ خرداد ماه ۱۴۰۲، با توجه به آب ورودی به تالاب هورالعظیم از طرف رودخانه کرخه، میزان آبگیری این تالاب به کمتر از ۵۰ درصد رسید است و در پی تداوم این شرایط و روند نزولی کاهش آب ورودی به این تالاب در استان خوزستان، نگرانی فعالان محیط زیست و حتی شهروندان ساکن استان خوزستان بیش از دو چندان شده است. این تالاب از دیرباز تاکنون نقش بسیار مهمی در استان خوزستان داشته و به عبارتی معیشت و در آمد کشاورزان، دامداران و حتی صیادان این منطقه را تامین می کرد ولی کاهش آب تالاب هورالعظیم، مشکلات زیادی برای مرزنشینان به وجود خواهد آورد و زندگی آنها را مختل کرده است. با توجه به تائید فعالان محیط زیست، به جای آب سالم، فقط پساب است که وارد تالاب مذکور می شود.
براساس این گزارش، با توجه به کاهش آب ورودی به تلاب هورالعظیم به میزان ۵۰ درصد، در صورت عدم تامین حق آبه برای هورالعظیم و عدم رهاسازی آب کافی برای ورود به این تالاب در تابستان تنشهای زیادی از قبیل آتش سوزی، مرگ و میر آبزیان و حیوانات و خیزش گرد و غبار در پی خواهد داشت.
مسعود کنعانی، فعال محیط زیست در این باره اعلام کرد:”اخیرا از تالاب هورالعظیم و روستاهای اطراف این تالاب بازدید کردم که متاسفانه رودخانه کرخه و کرخه نور در پایین دست وضعیت بسیار نگران کنندهای دارند. با توجه به بارشهای خوبی که امسال داشتیم در بالادست و بیشتر سدها آب به حد نرمال رسید و امیدوار بودیم بعد از سالها تالابهای خوزستان میتوانند به حق آبه خود برسند و از نابودی اکوسیستم هورالعظیم و تالاب بین المللی شادگان جلوگیری شود ولی شرایط آنگونه که انتظار داشتیم پیش نرفت.”
این فعال محیط زیست در ادامه افزود:”در مهمترین و حساسترین زمانی که این تالابها و همچنین اراضی پایین دست کرخه و کارون که با آغاز فصل گرم و به دلیل تبخیر مضاعف آب نیازمند آّب هستند اما حق آبه تالابها تامین نمیشود و ما شاهد یک مدیریت بیتفاوت نسبت به اکوسیستم تالاب هورالعظیم هستیم.”
وی عنوان کرد:”در بازدیدی که اخیرا از رفیع، سوسنگرد، بستان و خود هورالعظیم داشتم ما به بخش اصلی و عظیمی از هورالعظیم به علت فعالیت شرکتهای نفتی و اقداماتی که این شرکتها و تاسیساتی که دارد شکل می گیرد دسترسی نداشتیم و اجازه ورود فعالان محیط زیست در این مناطق به سختی داده میشود و حتی گاهی غیرممکن است. اما وضعیتی را که ما در این منطقه شاهدیم با وضعیتی که در سالهای گذشته داشتیم نه تنها تفاوتی نکرده بلکه باید بگویم که وضعیت نگران کنندهتری هم به وجود آمده است.”
این فعال محیط زیست اضافه کرد:”افزایش فعالیتهای شرکتهای نفتی در این منطقه و عدم ورود آب به تالابها که در طول هزاران سال مسیر طبیعی خودشان را طی میکردند باعث بی آبی آنها شده است و به جای آب به این تالابها فقط پساب و فاضلاب وارد میشود که نهایتا باعث نابودی تالابها، آبزیان و حیات وحشی که این تالاب و منطقه زیستگاه شان بوده است میشود. زمستان پارسال و بهار امسال با فقر حیات وحش در این منطقه رو به رو بوده و هستیم. حتی پرندگانی که قبلا به این منطقه مهاجرت میکردند دیگر با توجه به آلودگی آبی که وجود دارد دیگر مهاجرت نمیکنند و بسیاری از گونههای حیات وحش و آبزی در این منطقه یا نابود شدهاند یا تغییر زیست گاه دادند.”
کنعانی عنوان کرد:”تالاب هور العظیم و رودخانه کرخه در پایین دست به مرحلهای رسیدهاند که دیگر آبی در آنها وجود ندارد و این ها همه بر اساس مشاهدات عینی خودم از این تالاب و رودخانه است. به رغم اینکه ما بارندگی خوبی هم داشتهایم اما سد کرخه به علت وجود سدهای دیگر در بالادست، عملا هیچگاه پر نخواهد شد.”
همچنین در ادامه این گزارش، سیدعادل مولا، معاون محیط زیست طبیعی اداره کل محیط زیست خوزستان اعلام کرد:”با توجه به آورد رودخانه کرخه در تالاب هورالعظیم متاسفانه امسال آبگیری خوبی انجام نشد و بر اساس آماری که به دست ما رسیده کمتر از ۵۰ درصد هور العظیم آبگیری شد و ما این موضوع را به جد پیگیر هستیم.”
معاون محیط زیست طبیعی اداره کل محیط زیست خوزستان افزود:”با توجه به سال آبی گذشته و شرایط خشکسالی هم اکنون حدودا ۴۸ درصد کمتر از نیاز آبی تالاب هورالعظیم ورودی آب به این تالاب را داشتهایم که ممکن است در آینده با توجه به سابقه آتش سوزیها با مشکلاتی در این زمینه روبه رو شویم و باز هم کانونهای ریزگرد آنجا فعال شوند و کم آبی باعث مرگ و میر آبزیان شود. هم اکنون به جد از طریق وزارت نیرو و استانداری خوزستان و بر اساس آیین نامه اجرای قانون حفاظت و احیای مدیریت تالابها که اولویت بندی شده تخصیص مصارف آب که بعد از شرب به محیط زیست اختصاص می یابد را محقق کنیم.”
وی ادامه داد:”با توجه به ورودی آب تالاب هورالعظیم و آغاز فصل گرم مشکلات زیادی در پیش رو داریم که این شرایط آبی به ورودی آب کرخه وابسته است. مشکل آبی تالاب شادگان را می توان از طریق تامین آب بین حوزهای تا حدودی برطرف کرد ولی هورالعظیم حیاتش وابسته به آورد رودخانه کرخه است و هر چقدر تلاش کنیم باز هم شرایط سخت آبی در پیش خواهیم داشت.”
معاون محیط زیست طبیعی اداره کل محیط زیست خوزستان تصریح کرد:”هم اکنون رودخانه کرخه نور شرایط بحرانی دارد و هیچ آبی به آن وارد نمیشود و بسیاری از کانالهای تقویت کننده هورالعظیم این مشکل را دارند که باید از بالا دست مدیریت شود و از آبیاریهای سنتی که هنوز متاسفانه در استان وجود دارد جلوگیری و به آبیاری نوین تبدیل شوند. همچنین میتوانند از ظرفیت پسابهای کشاورزی که بدون مدیریت وارد تالاب ها و رودخانهها می شوند استفاده کنند. ما همیشه برای حق آبه تالاب هورالعظیم مطالبه گری کردهایم و این نبوده که در مواقع بحران به فکر چاره باشیم و همیشه جلسات، مکاتبات و حتی اقدامات قانونی را در این باره انجام دادهایم.”
معاون محیط زیست طبیعی اداره کل محیط زیست خوزستان تصریح کرد:”تاکنون بر روی تنوع زیستی تالاب هورالعظیم اقدامات خوبی صورت گرفته و در بحث حضور صنعت در تالاب و تعاملات مان با بخش صنعت به خوبی پیش رفته است. تبادلهای آبی را با بخش صنعت در خود تالاب هورالعظیم داریم که بررسی و رفع و رجوع میشوند. مثلا جادههایی که حالا چه در زمان جنگ چه در زمان فعالیت های نفتی در تالاب هورالعظیم ما اینها را الزام کردیم که حتما آن تبادل آبی بین دو زیستگاه تالاب را انجام بدهد.”
وی اضافه کرد:”مطالعات بسیار خوبی بر روی تنوع زیستی لاک پشت فراتی که گونهای بسیار مهم و در حال انقراض است انجام داده ایم. این لاکپشت باقی مانده از تنوع زیستی بین النهرین است.”
این کارشناس محیط زیست تاکید کرد:”هم اکنون تالاب در وضعیت کم آبی قرار دارد و متاسفانه مسئولان میخواهند نیازهای اساسی مردم را با یک سری پروژهها رفع کنند که به ضرر محیط زیست است و ما به عنوان کارشناسان محیط زیست معتقدیم طبیعت را دستکاری نکنند، خودش به مردم خدمات رسانی میکند. در بالادست تالاب هورالعظیم برداشت های آب را کنترل نمی کنند و میخواهند با اجرای پروژههایی که برای خود دولت هزینه بر و ممکن است به سرانجام خوبی هم نرسد را اجرایی کنند. مثلا آب را از طریق لوله کشی به گاومش داران می دهد که به جای این کار اگر طبیعت را دست کاری نکنند و حق آبه تالاب ها رعایت شود دیگر نیازی به این همه هزینه نیست.”
وی در بخش دیگری از صحبتهای خود به وجود میادین نفتی در داخل تالاب هور العظیم هم اشاره کرد و گفت: فعالیت میادین نفتی در تالاب هورالعظیم هرچند این فعالیتها مختصر اما اثرات منفی خودش را بر روی اکوسیستم این تالاب می گذارد و ما نمیتوانیم منکر باشیم که میدان نفتی آن هم با این وسعت در داخل تالاب تاثیر منفی ندارند. ولی بالاخره باید هم به اقتصاد مملکت و هم محیط زیست فکر کرد.”
حفاظت از تالابها و ساختارهای زیربنایی محیط زیست از جمله موارد تاکید شده در اسناد بین المللی حقوق بشر است و در همین رابطه کنوانسیونهایی برای حفاظت از تالابها، دریاها و منابع آب تدوین و به کشورها ابلاغ شده است.
بر طبق هدف ۱۵ از سند ۲۰۳۰ یونسکو، مصوب سال ۲۰۱۶ میلادی، حفاظت، بازیابی و ترویج استفاده پایدار از اکوسیستم های زمینی، مدیریت پایدار جنگل ها، مبارزه با بیابان زایی، متوقف و معکوس نمودن فرسایش زمین و توقف از بین بردن تنوع زیستی. این هدف مشتمل بر حفاظت، احیاء و استفاده پایدار از جنگل ها، تالاب ها، کوه ها و نواحی خشک، توقف جنگل زدایی، مبارزه با بیابان زایی، کاهش تخریب زیستگاه های طبیعی و جلوگیری از انقراض گونه های در معرض خطر، اشتراک گذاری منصفانه مزایای ناشی از استفاده از منابع ژنتیک در راستای توافقات بین المللی، پیشگیری از پدیدار شدن گونه های مهاجم و بیگانه در زیست بوم های خشکی و آبی، مبارزه با صید غیرقانونی و قاچاق گونه های حفاظت شده است.
برای دریافت آخرین پستها به ایمیل خود مشترک شوید