ایست قلبی دانش آموز ۱۴ ساله بر اثر تنبیه بدنی در یکی از مدارس استان زنجان

لینک کوتاه این مطلب:
https://wp.me/p6xuBy-VqK

حقوق بشر در ایران ـ امروز جمعه ۱۱مهرماه ۱۴۰۴، یک دانش آموز ۱۴ ساله، در پی تنبیه نامناسب، بر اثر ایست قلبی درگذشت.

به گزارش حقوق بشر در ایران به نقل از دیده بان ایران، روز چهارشنبه ۹ مهر ماه ۱۴۰۴، نیما نجفی، ۱۴ ساله، دانش آموز مقطع راهنمایی در یکی از مدارس استان زنجان، در پی اجباری وی به دویدن دور حیاط مدرسه، بر اثر ایست قلبی جان باخت.

عموی این دانش آموز در مورد این خبر اعلام کرد:”دوربین های مدرسه را بررسی کردیم؛ نیما دو بار دور حیاط مدرسه دویده و هنگامی که خواسته در صف بایستد، حالش بد شده و روی زمین افتاده است. نیما نسبت به همسن و سال های خود اضافه وزن داشت و همین موضوع منجر به ایست قلبی شده است. این در حالی است که برخی شنیده های «دیده‌بان ایران» از اهالی روستای سهرین حاکی از آن است که این دانش آموز به خاطر تنبیه از سوی مدرسه صبح روز حادثه مجبور شده دو بار دور حیاط را بدود.”

همچنین، ابراهیم خسروشاهی ـ رئیس اورژانس پیش بیمارستانی و مدیریت حوادث دانشگاه علوم پزشکی زنجان اعلام کرد:”حادثه در یکی از مدارس روستای سهرین زنجان به وقوع پیوسته است. پس از گزارش موضوع، عوامل اورژانس به محل اعزام و متوجه شدند این دانش آموز دچار کاهش سطح هوشیاری شده و قلب و ریه او کار نمی کند که به سرعت برای انجام عملیات احیا و انتقال او به بیمارستان اقدام شد.”

خسروشاهی در ادامه عنوان کرده است:”متاسفانه تلاش‌ها برای احیای این دانش آموز بی نتیجه مانده و در نهایت او جان خود را از دست داده است. علت این موضوع در دست بررسی قرار دارد. این دانش آموز پسر در مقطع متوسطه اول در روستای سهرین از توابع بخش قره‌پشتلو شهرستان زنجان تحصیل می‌کرد.”

موضوع تنبیه بدنی دانش‌آموزان از منظر حقوق بین‌الملل و به‌ویژه در پرتو کنوانسیون حقوق کودک (CRC) و سایر اسناد بین‌المللی حقوق بشر، به عنوان شکلی از خشونت علیه کودک تلقی می‌شود و به‌طور کلی مردود است.

۱. اسناد بین‌المللی حقوق بشر

اعلامیه جهانی حقوق بشر (۱۹۴۸)

ماده ۵: هیچ‌کس نباید تحت شکنجه یا رفتار ظالمانه، غیرانسانی یا تحقیرآمیز قرار گیرد.
ارتباط با تنبیه بدنی: تنبیه بدنی در مدارس می‌تواند مصداق رفتار تحقیرآمیز و غیرانسانی علیه کودکان محسوب شود.

میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی (ICCPR – ۱۹۶۶)

ماده ۷: ممنوعیت شکنجه و رفتار غیرانسانی یا تحقیرآمیز.
این ماده شامل کودکان نیز می‌شود و تنبیه بدنی به‌عنوان نقض این حق تفسیر شده است.

میثاق بین‌المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی (ICESCR – ۱۹۶۶)

ماده ۱۳: حق آموزش باید به‌گونه‌ای محقق شود که رشد شخصیت و کرامت انسانی کودکان حفظ شود.
تنبیه بدنی با این هدف مغایرت دارد، زیرا به کرامت و رشد روانی کودک لطمه می‌زند.

۲. کنوانسیون حقوق کودک (CRC – ۱۹۸۹)

ایران در سال ۱۳۷۲ (۱۹۹۳) به این کنوانسیون پیوسته است. مهم‌ترین مواد مرتبط:

ماده ۱۹: دولت‌ها موظف‌اند کودک را در برابر هرگونه خشونت جسمی یا روحی، آسیب یا سوءاستفاده، از سوی والدین یا هر شخص دیگری که مسئول مراقبت از اوست، حمایت کنند.
ماده ۲۸ بند ۲: انضباط مدارس باید با رعایت کرامت انسانی کودک و مطابق با این کنوانسیون اعمال شود.
ماده ۳۷: ممنوعیت هرگونه شکنجه و مجازات یا رفتار ظالمانه و غیرانسانی با کودکان.

بر این اساس، تنبیه بدنی در مدارس صراحتاً مغایر با مفاد کنوانسیون است و دولت‌ها موظف‌اند به جای آن از روش‌های تربیتی مثبت و غیرخشونت‌آمیز استفاده کنند.

۳. رویه و تفسیر نهادهای بین‌المللی

کمیته حقوق کودک سازمان ملل بارها تأکید کرده است که هرگونه تنبیه بدنی ـ حتی در سطح «سبک» یا «انضباطی» ـ ناقض ماده ۱۹ و ۲۸ کنوانسیون است.
این کمیته توصیه کرده کشورها قوانین صریحی برای ممنوعیت مطلق تنبیه بدنی در مدرسه و خانه تصویب کنند.

جمع‌بندی

تنبیه بدنی دانش‌آموزان در مدارس:

ناقض اصل کرامت انسانی مندرج در اسناد بین‌المللی حقوق بشر است.
با کنوانسیون حقوق کودک ناسازگار بوده و تعهد دولت‌ها را برای ممنوعیت آن نقض می‌کند.
به جای آن باید از روش‌های انضباطی غیرخشونت‌آمیز، آموزشی و حمایتی استفاده شود.