شنبه، 30 خرداد 1405 4:09 قبل از ظهر

گزارش تحلیلی ـ حقوقی از بازداشت دستکم ۱۶ شهروند در خوزستان

لینک کوتاه این مطلب:
https://wp.me/p6xuBy-YSz

حقوق بشر در ایران ـ امروز شنبه ۳۰ خردادماه ۱۴۰۵، ماموران امنیتی ـ انتظامی در شهر اهواز، دستکم ۱۶ تن از شهروندان را دستگیر کردند. 

به گزارش حقوق بشر در ایران، طی روزهای گذشته، طارق حسنیان ـ فرزند راهی، بهادر زرگانی ـ ۳۹ ساله ـ فرزند خضیر، منصور ناصری ـ ۴۰ ساله ـ فرزند هادی، احمد باوی‌فرد ـ فرزند شهاب، یوسف حسنیان ـ فرزند خلیل، امین ناصری، جاسم(میلاد) باوی ـ فرزند محمد، محمدعلی باوی ـ فرزند جابر، حمید حسنیان ـ فرزند محمد، حسین بترانی ـ ۴۰ ساله، حسن عبیداوی ـ ۵۰ ساله، محمد(ابوعقیل) حزباوی ـ ۳۶ ساله، عبدالرحمن محمد حزباوی ـ ۴۳ ساله، جاسم(ابوماجد) سواری ـ ۳۴ ساله، محمد خنفری ـ ۲۲ ساله و محمد حزباوی ـ ۲۱ ساله، جملگی افراد از شهروندان ساکن قلعه چنعان از توابع استان مرکز استان خوزستان، توسط نیروهای امنیتی ـ انتظامی، دستگیر شدند. 

کریم دحیمی، فعال حقوق بشر در گفتگو با گزارشگر حقوق بشر در ایران پیرامون این خبر عنوان کرد:”دستگیری این افراد در تاریخ ۱۸ اسفند ماه سال گذشته صورت گرفته اما با توجه به قطعی اینترنت امکان اطلاع رسانی میسر نشده بود. دستکم ۱۰۰ تن دستگیر شدند ولی تا به امروز هویت این افراد فقط احراز شده است. ماموران هنگام بازداشت این افراد، با به کارگیری سلاح، منجر به جان باختن محمود حسنیان(ناصری) ـ فرزند محمد و حیدر خیاطی‌پور، دو تن دیگر از شهروندان ساکن قلعه چنعان شدند.” 

دحیمی در تشریح این خبر عنوان کرد:”طارق حسنیان ـ فرزند راهی، بهادر زرگانی ـ ۳۹ ساله ـ فرزند خضیر، منصور ناصری ـ ۴۰ ساله ـ فرزند هادی، احمد باوی‌فرد ـ فرزند شهاب، یوسف حسنیان ـ فرزند خلیل، امین ناصری، جاسم(میلاد) باوی ـ فرزند محمد، محمدعلی باوی ـ فرزند جابر، حمید حسنیان، در اسفند ماه ۱۴۰۴ دستگیر شدند. همچنین، حسین بترانی ـ ۴۰ ساله، حسن عبیداوی ـ ۵۰ ساله، محمد(ابوعقیل) حزباوی ـ ۳۶ ساله، عبدالرحمن محمد حزباوی ـ ۴۳ ساله، جاسم(ابوماجد) سواری ـ ۳۴ ساله، محمد خنفری ـ ۲۲ ساله و محمد حزباوی ـ ۲۱ ساله ـ از اهالی کوت عبدالله هستند و در تاریخ ۲۷ خرداد ماه ۱۴۰۵، دستگیر شدند و اکثر این افراد از شهروندان اهل سنت هستند.” 

این فعال حقوق بشر در ادامه افزود:”برخی از این دستگیرشدگان از شهروندان اهل سنت هستند و افراد دستگیر شده برای بازجویی و تشکیل پرونده قضایی به بازداشتگاه «اداره کل اطلاعلات استان خوزستان» در شهر اهواز منتقل و پرونده آنها در شعبه ۲ بازپرسی دادسرای عمومی و انقلاب شهرستان کارون، نزد بازپرس منتظری است و این افراد با اتهاماتی از قبیل «:تیراندازی به سمت نیروهای امنیتى»، «انفجار لوله‌های نفت»، «نگهداری بمب‌های دست‌ساز»، «همکاری با آمریکا و اسرائیل» و «اخلال در نظم عمومی» مواجه شدند و با توجه به این طرح این اتهامات احتمال صدور احکام اعدام بر علیه برخی از این متهمان دور از ذهن نیست.” 

لازم به ذکر است، وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی، در فروردین ۱۴۰۵، با انتشار اطلاعیه‌ای رسمی ضمن تائید این خبر عنوان کرده که ۵ تن از شهروندان در جریان، این بازداشت، جان باخته و فقط ۱۰ تن دستگیر شدند و اتهامات این شهروندان را «تشکیل گروه مخالف»، «بمب‌گذاری در زیرساخت‌های غیرنظامی لوله هاى نفت»، «حمله مسلحانه»، «کشف بمب نیمه‌آماده ـ سلاح، مهمات، ارز خارجی، تجهیزات استارلینک و اقلام تبلیغاتی» عنوان کرده است. 

فارغ از ماهیت اتهامات انتسابی، این افراد از زمان بازداشت تا پایان رسیدگی قضایی، بر اساس موازین حقوق بشر و اصول دادرسی عادلانه، دارای حقوق بنیادینی هستند که هرگونه نقض آنها می‌تواند مصداق نقض حقوق بشر تلقی شود.

موارد احتمالی نقض حقوق این متهمان

۱. حق حیات و ممنوعیت استفاده غیرضروری از سلاح
با توجه به گزارش جان‌باختن محمود حسنیان (ناصری) و حیدر خیاطی‌پور هنگام عملیات بازداشت، ضرورت دارد استفاده مأموران از سلاح تحت یک تحقیق مستقل، بی‌طرف و مؤثر بررسی شود. حق حیات از بنیادی‌ترین حقوق انسانی است و استفاده از نیروی مرگبار باید آخرین راه‌حل و کاملاً ضروری باشد.

۲. ممنوعیت بازداشت خودسرانه
هر فرد باید از دلایل بازداشت خود مطلع شود، حکم قانونی بازداشت به وی ابلاغ گردد و در کوتاه‌ترین زمان ممکن نزد مقام قضایی صالح حاضر شود. نگهداری طولانی‌مدت در بازداشت بدون دسترسی مؤثر به روند قضایی می‌تواند مصداق بازداشت خودسرانه باشد.

۳. حق اطلاع از اتهام
متهمان حق دارند ماهیت، دلایل و مستندات اتهامات مطرح شده علیه خود را به‌صورت روشن و قابل فهم دریافت کنند و از وضعیت پرونده خود آگاه باشند.

۴. حق دسترسی به وکیل
این افراد از نخستین مراحل بازداشت و بازجویی حق دارند با وکیل منتخب خود ملاقات و مشورت کنند. محرومیت از وکیل یا محدود کردن دسترسی مؤثر به وکیل با اصول دادرسی عادلانه مغایرت دارد.

۵. ممنوعیت شکنجه و اجبار به اعتراف
هرگونه شکنجه، رفتار غیرانسانی، تحقیرآمیز، فشار روانی، تهدید، نگهداری در شرایط نامناسب یا اجبار به اخذ اعتراف، ممنوع است و اعترافات حاصل از چنین شرایطی فاقد اعتبار حقوقی محسوب می‌شود.

۶. حق برخورداری از اصل برائت
تا زمانی که جرم فرد در یک دادگاه صالح و مستقل اثبات نشده است، تمامی متهمان بی‌گناه فرض می‌شوند و نباید در رسانه‌ها یا از سوی مقامات به عنوان مجرم معرفی شوند.

۷. حق دسترسی به دادگاه مستقل و بی‌طرف
رسیدگی به پرونده باید توسط مرجعی مستقل، بی‌طرف و دارای صلاحیت قانونی انجام شود و متهمان امکان دفاع مؤثر از خود را داشته باشند.

۸. حق سکوت و منع خودمجرم‌انگاری
متهمان حق دارند از پاسخ به پرسش‌هایی که ممکن است علیه آنان استفاده شود خودداری کنند و نباید به دلیل استفاده از حق سکوت تحت فشار قرار گیرند.

۹. حق ارتباط با خانواده
بازداشت‌شدگان باید بتوانند خانواده خود را از وضعیت و محل نگهداری‌شان مطلع کنند و از ارتباط منظم با آنان برخوردار باشند.

۱۰. حق برخورداری از شرایط انسانی در بازداشت
دسترسی به خدمات درمانی، تغذیه مناسب، بهداشت، خواب کافی و امنیت جسمی و روانی از حقوق اولیه تمامی بازداشت‌شدگان است.

۱۱. حق اعتراض به بازداشت و قرار تأمین
متهمان حق دارند نسبت به بازداشت، قرار بازداشت موقت و سایر تصمیمات محدودکننده آزادی خود اعتراض و درخواست رسیدگی قضایی کنند.

۱۲. حق برخورداری از حمایت برابر بدون تبعیض
هویت قومی، مذهبی یا اعتقادی افراد، از جمله عرب بودن یا سنی بودن برخی متهمان، نباید موجب تبعیض در برخوردهای امنیتی، قضایی یا اجرای قانون شود.

۱۳. حق برخورداری از دادرسی ویژه در پرونده‌های دارای مجازات اعدام
از آنجا که احتمال طرح یا صدور مجازات اعدام مطرح شده است، رعایت دقیق‌ترین استانداردهای دادرسی عادلانه، دسترسی کامل به وکیل، امکان دفاع مؤثر، رسیدگی علنی و حق تجدیدنظرخواهی مضاعف ضروری است. هرگونه نقص در این تضمین‌ها می‌تواند حق دادرسی عادلانه را به‌طور جدی نقض کند.

حقوق این افراد از لحظه بازداشت

  • اطلاع فوری از علت بازداشت؛
  • اطلاع از حقوق قانونی خود؛
  • دسترسی فوری و مؤثر به وکیل منتخب؛
  • حق سکوت و عدم اجبار به اعتراف؛
  • تماس و اطلاع‌رسانی به خانواده؛
  • معاینه و دسترسی به خدمات درمانی؛
  • حضور در برابر مقام قضایی در مهلت قانونی؛
  • اعتراض به بازداشت و قرارهای قضایی؛
  • دسترسی به پرونده و ادله اتهام؛
  • برخورداری از اصل برائت؛
  • محاکمه توسط دادگاه مستقل و بی‌طرف؛
  • حق تجدیدنظرخواهی از احکام صادره؛
  • مصونیت از شکنجه، رفتار تحقیرآمیز و تبعیض.

بنابراین، حتی در صورت طرح اتهاماتی مانند «حمله مسلحانه»، «بمب‌گذاری»، «همکاری با دولت‌های خارجی» یا سایر اتهامات امنیتی، حقوق بنیادین متهمان ساقط نمی‌شود و دولت همچنان مکلف به رعایت کامل اصول دادرسی عادلانه و استانداردهای حقوق بشر در قبال آنان است.

Please follow and like us:

بیشتر از حقوق بشر در ایران کشف کنید

برای دریافت آخرین پست‌ها به ایمیل خود مشترک شوید

By حقوق بشر در ایران

سازمانی غیردولتی و غیرسیاسی که از تاریخ ۱۵ آگوست ۲۰۱۵ میلادی، مصادف با ۲۴ مرداد ماه ۱۳۹۴، کار خود را آغاز کرد. هدف این مجموعه تمرکز بر اسناد بین المللی حقوق بشر، از جمله اعلامیه جهانی حقوق بشر، میثاق های بین المللی و سایر کنوانسیونهای مرتبط در راستای افشای نقض حقوق بشر در ایران است.

پاسخی بگذارید

این سایت از اکیسمت برای کاهش جفنگ استفاده می‌کند. درباره چگونگی پردازش داده‌های دیدگاه خود بیشتر بدانید.

بیشتر از حقوق بشر در ایران کشف کنید

برای ادامه خواندن و دسترسی به آرشیو کامل، اکنون مشترک شوید.

ادامه مطلب