By حقوق بشر در ایران 
https://wp.me/p6xuBy-11H6
حقوق بشر در ایران ـ امروز شنبه ۴مهر ماه ۱۴۰۵، عوامل برگزاری و بازیگران یک تئاتر در تهران با پرونده سازی قضایی مواجه شدند.
به گزارش حقوق بشر در ایران به نقل از مهر، طی روزهای اخیر، عوامل برگزاری و بازیگران یک تئاتر، در پی تشکیل پرنده قضایی با اتهاماتی از قبیل « بروز رفتار خلاف عرف و شئونات اسلامی» مواجه شدند. بنابراین، در ارزیابی این پرونده باید میان محدودیت قانونی و ضروری یک رفتار مشخص و مداخله در محتوای هنری به دلیل برداشتهای کلی از عرف یا شئونات تفکیک شود. همچنین اعلام عمومی اتهام پیش از رسیدگی قضایی نباید موجب شکلگیری پیشداوری درباره مسئولیت کیفری هنرمندان شود. سابقه بررسیهای کارشناسان حقوق بشر سازمان ملل درباره پروندههای هنرمندان ایرانی نیز نشان میدهد که محدودیت آزادی بیان و حقوق فرهنگی در ارتباط با فعالیتهای هنری، از موضوعات مورد توجه سازوکارهای حقوق بشری سازمان ملل بوده است.
براساس اعلام دادستانی تهران؛ عوامل برگزاری این تئاتر با اتهام «رفتار خلاف عرف و شئونات اسلامی» مواجه شدند.
در خصوص علت تشکیل پرونده قضایی بر علیه این هنرمندان، به برگزاری آن نمایش، بصورت عمومی و سپس تشکیل پرونده قضایی اشاره شده است.
در این گزارش به روند قضایی پرونده، تاریخ احضار این هنرمندان به جلسه بازپرسی و هویت افرادی که در معرض این پرونده سازی قضایی قرار گرفته اند اشاره ای نشده است.
تشکیل پرونده قضایی علیه عوامل برگزاری و بازیگران یک تئاتر به دلیل ادعای «رفتار خلاف عرف و شئونات اسلامی»، در صورتی که این عنوان به محدود کردن محتوای هنری و بیان خلاقانه آنان منجر شود، با حق آزادی بیان و آزادی فعالیتهای هنری ارتباط مستقیم دارد. ماده ۱۹ میثاق حقوق مدنی و سیاسی، آزادی بیان را به رسمیت شناخته و این حمایت را شامل بیان در قالبهای هنری نیز میداند. بنابراین محدودیت بر فعالیت هنری باید دارای مبنای قانونی روشن، هدف مشروع و ضرورت و تناسب مشخص باشد.
از سوی دیگر، ماده ۱۵ میثاق حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی حق هر فرد برای مشارکت در حیات فرهنگی را به رسمیت شناخته است. کمیته حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی سازمان ملل متحد نیز تأکید کرده که حقوق فرهنگی شامل آزادی لازم برای فعالیت خلاقانه و مشارکت در فعالیتهای فرهنگی و هنری است و تئاتر نیز صراحتاً در زمره خدمات و فضاهای فرهنگی مورد حمایت این حق قرار گرفته است.
در این پرونده، اگر عنوان کلی «خلاف عرف و شئونات اسلامی» بدون بیان دقیق رفتار مجرمانه، مبنای تشکیل پرونده علیه هنرمندان قرار گرفته باشد، از منظر حقوق بشر مسئله اصل قانونی بودن جرم و مجازات و ضرورت پیشبینیپذیری محدودیتهای آزادی بیان مطرح میشود. افراد باید بتوانند از پیش بدانند چه رفتار مشخصی ممنوع و چه مجازاتی برای آن مقرر شده است؛ استفاده از عناوین مبهم نباید به محدودیت خودسرانه فعالیتهای فرهنگی و هنری منجر شود.
همچنین تشکیل پرونده قضایی صرفاً به دلیل اجرای عمومی یک اثر هنری، بدون ارائه جزئیات روشن درباره رفتار مشخص منتسب به افراد، باید با اصل برائت، حق برخورداری از دادرسی عادلانه و منع تبعیض در برخورداری از حقوق فرهنگی سنجیده شود. کمیته حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی تأکید کرده است که مشارکت در حیات فرهنگی باید بدون تبعیض و همراه با آزادی لازم برای فعالیت خلاقانه صورت گیرد.
بنابراین، در ارزیابی این پرونده باید میان محدودیت قانونی و ضروری یک رفتار مشخص و مداخله در محتوای هنری به دلیل برداشتهای کلی از عرف یا شئونات تفکیک شود. همچنین اعلام عمومی اتهام پیش از رسیدگی قضایی نباید موجب شکلگیری پیشداوری درباره مسئولیت کیفری هنرمندان شود. سابقه بررسیهای کارشناسان حقوق بشر سازمان ملل درباره پروندههای هنرمندان ایرانی نیز نشان میدهد که محدودیت آزادی بیان و حقوق فرهنگی در ارتباط با فعالیتهای هنری، از موضوعات مورد توجه سازوکارهای حقوق بشری سازمان ملل بوده است.
برای دریافت آخرین پستها به ایمیل خود مشترک شوید