By حقوق بشر در ایران 
https://wp.me/p6xuBy-YIh
حقوق بشر در ایران ـ امروز یکشنبه ٢۴ خردادماه ۱۴۰۵، بازداشت فریدون فراهانی، استاد موسیقی و مدرس مدعو معماری در دانشگاه پارس، بار دیگر پرسشهای جدی درباره نقض اصول بنیادین دادرسی، آزادی بیان، امنیت دانشگاه و حق اعتراض مدنی در جمهوری اسلامی ایران را زنده کرده است. عدم اعلام اتهام، بیخبری خانواده و وکیل، و سابقه حمایت او از اعتراضات دانشجویی، این پرونده را به نمونهای روشن از استفاده ابزاری از سازوکارهای امنیتی برای خاموشکردن صداهای دانشگاهی تبدیل کرده است.،
بازداشت در سکوت؛ پروندهای بدون شفافیت
بر اساس گزارشهای منتشرشده از سوی منابع دانشجویی، فریدون فراهانی بدون ارائه هیچ توضیح رسمی درباره علت بازداشت، محل نگهداری یا وضعیت حقوقیاش، توسط نهادهای امنیتی بازداشت شده است.
کانال «دانشجویان متحد» اعلام کرده که تمام پیگیریها برای اطلاع از سرنوشت او بینتیجه مانده و این بیخبری، نگرانیها درباره سلامت، امنیت و روند قضایی او را افزایش داده است.
این الگوی رفتاری بازداشت بدون اطلاعرسانی در سالهای اخیر به یکی از روشهای ثابت برخورد امنیتی با دانشگاهیان و فعالان مدنی تبدیل شده است.
پیشینه انتقادی فراهانی؛ دانشگاه و جامعه دوباره به هم رسیدهاند
فراهانی پیشتر در شبکههای اجتماعی از اعتراضات دانشجویی حمایت کرده بود. او در نوشتههای خود تأکید داشت که:
• دانشگاه سالها از جامعه فاصله گرفته
• اعتراضات اخیر این فاصله را از میان برده
• دانشجویان دوباره نقش اجتماعی خود را بازیافتهاند
این مواضع با استقبال گسترده دانشجویان روبهرو شد؛ اما اکنون همان سخنان، به نظر میرسد به بهانهای برای برخورد امنیتی تبدیل شده است.
تعارض آشکار با قوانین ایران
نقض صریح قانون آیین دادرسی کیفری
بر اساس مواد ۵، ۷، ۹ و ۱۹۰ قانون آیین دادرسی کیفری:
• بازداشتشدگان باید فوراً از اتهام خود مطلع شوند
• حق دسترسی به وکیل از ابتدای بازداشت تضمین شده است
• محل نگهداری باید به خانواده اعلام شود
• بازداشت بدون تفهیم اتهام، فاقد وجاهت قانونی است
در پرونده فراهانی، هیچ یک از این الزامات رعایت نشده است.
این نقضها بازداشت او را از منظر حقوقی در وضعیت غیرقانونی و فاقد مشروعیت قضایی قرار میدهد.
اصل «بینه»، «عدم تعزیر بدون جرم» و «حرمت تجسس»
در فقه اسلامی، چند اصل بنیادین وجود دارد که این نوع بازداشتها را زیر سؤال میبرد:
• اصل حرمت تجسس در حریم خصوصی افراد
• اصل برائت
• تعزیر فقط در صورت تحقق جرم و اثبات آن
• لزوم وجود بینه و شاهد معتبر برای هر اتهام
اگر بازداشت فراهانی به دلیل بیان دیدگاههای انتقادی باشد این اقدام نه تنها فاقد «جرم شرعی» است بلکه تعزیر بدون تحقق جرم محسوب میشود امری که در فقه اسلامی مردود است.
تعارض با حقوق بینالملل و تعهدات ایران
ایران عضو میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی است. طبق مواد ۹، ۱۹ و ۲۱ این میثاق:
• بازداشت خودسرانه ممنوع است
• آزادی بیان و عقیده تضمین شده
• حمایت از اعتراضات مسالمتآمیز حق شهروندان است
اگر بازداشت فراهانی به دلیل حمایت از اعتراضات یا بیان نظر باشد، این اقدام نقض تعهدات بینالمللی ایران است.
دانشگاه زیر سایه امنیتیسازی
بازداشت استادان دانشگاه در سالهای اخیر، از جمله:
• اساتید منتقد
• پژوهشگران مستقل
• فعالان صنفی دانشگاهی
نشان میدهد که دانشگاه در ایران از یک نهاد علمی به یک میدان کنترل امنیتی تبدیل شده است.
این روند، پیامدهای خطرناکی دارد:
• فرار نخبگان
• کاهش کیفیت آموزش
• خاموششدن فضای نقد
• بیاعتمادی دانشجویان به ساختارهای رسمی
فراهانی تنها یک نام نیست؛ او نماد یک بحران ساختاری است.
استفاده ابزاری از اتهامات امنیتی
اتهاماتی مانند:
• «اقدام علیه امنیت ملی»
• «همکاری با رسانههای بیگانه»
• «تشویش اذهان عمومی»
در سالهای اخیر به ابزارهای کلیشهای برای سرکوب فعالیتهای مدنی و دانشگاهی تبدیل شدهاند.
این اتهامات معمولاً بدون ارائه سند، بدون شفافیت و بدون امکان دفاع مؤثر مطرح میشوند.
پرونده فراهانی آزمونی برای قانون، دانشگاه و جامعه
بازداشت فریدون فراهانی تنها یک پرونده فردی نیست؛
این بازداشت، آزمونی برای میزان پایبندی جمهوری اسلامی به قانون، فقه، حقوق بشر و آزادی دانشگاه است.
اگر این بازداشت به دلیل حمایت مسالمتآمیز از اعتراضات دانشجویی باشد، این اقدام:
• نقض قانون داخلی
• نقض اصول فقهی
• نقض تعهدات بینالمللی
• و نشانهای از امنیتیسازی گسترده دانشگاهها خواهد بود.
برای دریافت آخرین پستها به ایمیل خود مشترک شوید